มช. ชูนวัตกรรมตรวจ วิเคราะห์ ป้องกัน ขับเคลื่อนการแก้ปัญหาหมอกควันภาคเหนือ เพื่ออากาศสะอาดอย่างยั่งยืน
มช. ชูนวัตกรรมตรวจ วิเคราะห์ ป้องกัน ขับเคลื่อนการแก้ปัญหาหมอกควันภาคเหนือ เพื่ออากาศสะอาดอย่างยั่งยืน

        คณะทำงานด้านวิชาการเพื่อสนับสนุนการแก้ไขปัญหาหมอกควันภาคเหนือ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ภายใต้การนำของ รองศาสตราจารย์ ดร.สมพร จันทระ หัวหน้าศูนย์วิจัยวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม คณะวิทยาศาสตร์ มช. ร่วมกับทีมงานจากหลายภาคส่วน เดินหน้ายกระดับการจัดการวิกฤตฝุ่น PM2.5 อย่างเป็นระบบ ผ่านการบูรณาการงานวิจัยและนวัตกรรมเชิงรุก มุ่งเน้นการสร้างส่วนร่วมจากทุกภาคส่วนเพื่อทวงคืนอากาศสะอาดอย่างยั่งยืน โดยชูไฮไลต์นวัตกรรมเด่นที่ครอบคลุมตั้งแต่การเฝ้าระวังไปจนถึงการป้องกันในระดับครัวเรือน
 
ในการป้องกันและแก้ไขปัญหาหมอกควัน มช. ได้สร้างสรรค์นวัตกรรม งานวิจัย ผลงานสิ่งประดิษฐ์ เพื่อการตรวจติดตาม การวิเคราะห์สถานการณ์และการป้องกันมลพิษทางอากาศ อาทิ
 
ระบบติดตามค่าฝุ่น PM2.5 และคุณภาพอากาศประเทศไทยสำหรับประชาชน ผ่าน Line Official Account: Air Quality by CMU (@aircmu) หนึ่งในเครื่องมือสำคัญในการสื่อสารและติดตามสถานการณ์คุณภาพอากาศ คือ ที่เปิดให้ใช้งานฟรี ซึ่งช่วยให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลสถานการณ์คุณภาพอากาศ การพยากรณ์ล่วงหน้า นวัตกรรมห้องปลอดฝุ่น รวมถึงองค์ความรู้ที่เกี่ยวข้อง อาทิ ข้อมูลจุดความร้อน และคำแนะนำในการดูแลสุขภาพ ลดความเสี่ยงจากฝุ่นละอองขนาดเล็ก
 
สถานีตรวจวัดคุณภาพอากาศบนดาดฟ้าอาคาร 30 ปี คณะวิทยาศาสตร์ มช. เพื่อเฝ้าระวังค่ามลพิษแบบใกล้เวลาจริง ครอบคลุมการตรวจวัด PM2.5 ก๊าซมลพิษ สารอินทรีย์ระเหยง่าย (VOCs) พารามิเตอร์ทางอุตุนิยมวิทยา รวมถึงสารที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เช่น black carbon ซึ่งข้อมูลดังกล่าวจะเป็นฐานข้อมูลสำคัญทางวิชาการ สำหรับการวิเคราะห์สถานการณ์ การเฝ้าระวัง และการตัดสินใจเชิงนโยบายในอนาคต
 
CleanAirNET Dust Response Kit (ชุดรับมือสถานการณ์ฝุ่น ด้วยกล่องลังฟอกอากาศ DIY) นวัตกรรมกล่องลังฟอกอากาศ DIY และมุ้งสู้ฝุ่นระบบความดันบวกที่ชุมชนผลิตเองได้ ใช้วัสดุรีไซเคิลเพื่อลดต้นทุน สามารถลดฝุ่น PM2.5 ระดับวิกฤตให้เหลือค่าปลอดภัยภายใน 10 นาที มีประสิทธิภาพเทียบเท่าเครื่องเชิงพาณิชย์ ออกแบบมาเพื่อช่วยเหลือกลุ่มเปราะบางและผู้มีรายได้น้อยให้เข้าถึงอากาศสะอาดได้ทันที นอกจากช่วยลดความเสี่ยงทางสุขภาพแล้ว ยังสร้างอาชีพให้ชุมชน และเป็นโมเดลการเตรียมความพร้อมรับมือภัยฝุ่นอย่างยั่งยืน
 
Baseline Database ของจุดความร้อนและฝุ่น PM2.5 ในพื้นที่ 9 จังหวัดภาคเหนือตอนบน ฐานข้อมูล Baseline ของจุดความร้อนและฝุ่น PM2.5 ใน 9 จังหวัดภาคเหนือตอนบน เป็นการบูรณาการข้อมูลจุดความร้อนจากดาวเทียม ค่าฝุ่นรายวัน และทิศทางการเคลื่อนที่ของมวลอากาศ เพื่อระบุแหล่งกำเนิดฝุ่นและความสัมพันธ์กับสภาพภูมิอากาศอย่างแม่นยำ เป็นเครื่องมือวิทยาศาสตร์ที่ช่วยให้หน่วยงานเห็นระดับปัญหาที่แท้จริงจากอดีตถึงปัจจุบัน นำไปสู่การกำหนดนโยบายและมาตรการแก้ปัญหาแบบการขับเคลื่อนนโยบายด้วยข้อมูล (Data-Driven Policy) ได้อย่างตรงจุด มีประสิทธิภาพ และยั่งยืน โดยมีข้อมูลวิชาการรองรับการตัดสินใจของผู้บริหาร
 
นอกจากนี้ คณะนักวิจัยจากคณะวิทยาศาสตร์และภาคีเครือข่าย ยังคงมุ่งมั่นพัฒนานวัตกรรมอย่างต่อเนื่อง เพื่อเชื่อมโยงองค์ความรู้ทางวิชาการ พลังนโยบาย และพลังภาคประชาชนเข้าด้วยกัน มุ่งหวังแก้ไขปัญหาหมอกควันและฝุ่น PM2.5 อย่างเป็นระบบ เพื่อคุณภาพชีวิต สุขภาพของประชาชน และความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อมภาคเหนือในระยะยาว
 
ร่วมติดตามสถานการณ์และนวัตกรรมเพื่ออากาศสะอาดได้ที่ คณะทำงานด้านวิชาการเพื่อสนับสนุนการแก้ไขปัญหาหมอกควันภาคเหนือ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ : https://acair.cmu.ac.th

อ่านต่อ คลิก 


วันที่ : 27 ก.พ. 2026